TRAFİK ADÂBI

featured
service
Paylaş

Bu Yazıyı Paylaş

veya linki kopyala

Trafik[1], insanların, hayvanların ve taşıtların kara, hava, deniz, demir yollarındaki hareketleri… Ulaşım yollarının yayalar ve her türlü taşıt tarafından kullanılması, gidiş geliş, seyrüsefer… Ulaşım yollarında bulunan taşıt ve yayaların tümü… 2300 yıl önce üç tekerlekli aracın bulunması, Romalıların tekerlekli vagon denilen araçları barış ve savaşta kullanmaya başlaması ile trafik hareketliliğin getirdiği ölüm ve yaralanmalar gündeme gelmeye başlamış… Kayıtlara geçen ilk trafik düzenlenmesi: Julius Sezar gündüzleri Roma’ya tekerlekli taşıtların girmesini yasaklaması olmuş… Leonardo da Vinci, 1500’de İtalya’nın şehirlerinde insan ve araç trafiğinin ayrılmasını, yayalar için daha yüksek yol şeridi (kaldırım) yapılmasını önermiş… 17. yüzyılda Avrupa’da tek yönlü yollar yapılmaya başlanmış; bazı caddelere park yasağı konulmuş… 1771’de bir Fransız mühendisi, ilk kez üç tekerlekli bir automobile/otomobil (kendi kendisine hareket eden anlamında) yapmış… Trafik sözcüğü, yoğunluk anlamında da kullanılmakta… Diğer bir anlamı: Trafik, önemli görevlerde bulunan kişilerin bir yere gidiş gelişi… Fransızca ‘trafic’ gidiş-geliş, alışveriş, ticaret, araç seyrüseferi… İtalyanca aynı anlama gelen sözcük ‘traffico’… Trafik kelimesinin kökeni belirsiz… Trafik hayatımızın çok önemli bir kısmı… Trafik akımı, trafik akışı, trafik canavarı, trafik işaretleri, trafik lambası, trafik mahkemesi, trafik müfettişi, trafik şeridi, trafik terörü…  Trafik kitlenmesi… Herhangi bir sebepten dolayı araç yolunun tıkanması, işlemez duruma gelmesi… Trafik kitlenmemeli… Daha kötüsü insanların iletişim trafiğinin kitlenmesi… Ulaşım ve iletişim yollarının kitlenmemesi için her birimizin kurallara riayet etmesi ve önce kendimize sonrasında muhataplarımıza saygılı olması önemli… Vücudumuz da bir taşıt gibi aslında. Vücudumuzu – beynimizi, dilimizi, yüreğimizi doğru, sağlıklı ve anlamlı kullanmamız mühim… Trafikte dikkatli olmalıyız; azami gayret ve nezaket göstermeliyiz; kurallara uymalıyız…

Trafik kurallarına saygılı olmak ve kurallara tabi olmak, trafikte güvende olmaktır… Trafik kurallarının kasıtla ihlal edilmesi, trafik canavarı olmanın göstergesi… Trafikte hata ve yanlış yapıldığında, hataya ve yanlışa hatayla ve yanlışla karşılık vermek, en kötü davranış, hata ve yanlış… Hata ve yanlışı görmekten ziyade, hata ve yanlışın bertaraf edilmesinde, hata ve yanlış ortaya çıkmadan koruyucu tedbirlerin alınmasında hassas olmalıyız… Yapılan hataları ve yanlışları savuşturmak ve muhataplarımızın hatalar ve yanlışlar yapmasına mani olmak çok daha önemli… Trafik terörüne çanak tutmaktır, gaflet ile öfke ile davranmak… Sevgi, hoşgörü ve saygı ile seyrü sefer yapılmalı… Trafikte öfke kontrolümüzü sağlayarak birbirimizi doğru etkin iletişim ile uyarmalıyız… Beden dilimizi doğru ve uygun kullanmalıyız; konuşma üslubumuzun doğru ve etkin olmasına dikkat etmeliyiz… Trafik ve İlkyardım Haftasında (Mayıs ayının ilk Cumartesi gününün bulunduğu hafta) vatandaşlarımızda trafik kurallarına ve adâbına uymada farkındalık oluşturalım… Trafik hız sınırlarına uyalım. Hatalı sollama yapmayalım. Arızalı araçlarla trafiğe çıkmayalım. Emniyet kemerini kullanalım. Trafik uyarı işaretleri ile ışıklarına riayet edelim. Araçlara kapasitelerinin üzerinde yük ve yolcu bindirmeyelim. Ehliyetsiz araç kullanmayalım. Standart dışı yollarda seyrü sefer yapmayalım. Taşıt kullanırken telefon vb. araçları kullanmayalım…  İletişim-trafik-ilk yardım eğitimi alalım…

Kadim medeniyetimizde sofra adâbı, konuşma adâbı, öğrencilik adâbı vb. temel adâb-ı muaşeret (görgü kuralları) var… Günümüzde trafik adâbı[2], teknolojiyi kullanma adâbı vb. adâb-ı muaşerete de ihtiyaç var… Trafik adâbı: sorumluluk, yardımlaşma, hoşgörü, nezaket-saygı, feragat-fedakârlık, sabır, tahammül… Trafik adâbı diyebileceğimiz bu davranışları yazılı kurallardan bile öncelikli uygulamalıyız ki, trafik kuralları işlerlik kazanabilsin… Yazılı kurallara denetim ve ceza korkusu olmadan uyabilmektir ve insanî davranışları gösterebilmektir trafik adâbı… Yasalarda tanımlanmamış ve trafikte karşılıklı anlayış ve empati/duygudaşlık gerektiren davranışları hep birlikte oluşturabilmeliyiz ve bunları alışkanlık haline getirebilmeliyiz… Mesela bazı Avrupa ülkelerinde, korna çalınması, gerekmedikçe kullanılması görgüsüzlük olarak kabul edilmekte ve yasak… Japonya’da trafikte nezaket son derece önemli… Japonya’da trafikte yayaların üstüne su veya çamur sıçratmak trafik kurallarına aykırı bir davranış olarak kabul edilmekte… Dünyanın her yerinde trafik kuralları ve trafik işaretleri aynı… Yayalar için kullanılan trafik ışıklarında yeşil ya da kırmızı renkli insan figürleri karşıdan karşıya geçmemizi ya da beklememizi ifade etmekte… Dünyanın hemen hemen her yerinde insan figürü kullanılırken Japonya’nın bazı yerlerinde tavşan ikonu kullanılmakta… Hollandalı sanatçı Dick Bruna tarafından oluşturulan Miffy isimli bu karakter, Hello Kitty’ye benzerliğiyle Japon kültürüne ulaşmış… Hindistan’da sürüş sırasında sürücüler el sinyallerini de kullanabilmekteler: Sağa dönüş için el işareti – dirsek bükülü ve el gökyüzünü işaret ederek sol kol sürücü camından dışarı doğru uzatılır… Sola dönüş için el işareti – Avuç öne bakacak şekilde sol kol pencereden dışarı doğru uzatılır… Durmak için el işareti – Avuç arkaya dönük olacak şekilde sol kol sürücü camından dışarı doğru uzatılır… Çin‘de araçların yolda giderken yayalar için durması yasa dışı kabul edilmekte… Amerika Birleşik Devletleri’nde yolda yayalar ve diğer araçlar olmadığı takdirde kırmızı ışık yandığında sağa dönebilirsiniz… California/Kaliforniya’da taşıt yolunda uyuya kalmak ve aracınızdan bir hayvanı vurmak (balina hariç) yasa dışı, trafik kurallarına aykırı kabul edilmekte… Alaska’da aracınızın tepesine köpek bağlamanız yasak… Massachusetts’da aracın arka koltuğunda bir goril ile seyahat etmek yasaklanmış… Oklahoma’da aracı sürerken çizgi roman okumak yasak… Michigan’da yol ortasında oturup gazete okumak trafik kuralı ihlali olarak görülmekte… Kentucky’de evcil hayvanınızın bir aracı taciz etmesine izin vermeniz yasak… Nevada’da deveyle ana yola çıkmak yasak… Alabama’da taşıt kullanırken gözlerin kapatılması yasak… Rusya’da aracınızın temiz olması çok önemli, pis araç ile trafiğe çıkmak kurallara aykırı kabul edilmekte… Fransa’da trafik polisi sizi çevirdiğinde size alkol metre tahsis etmek zorunda değil; polis yanında alkol metre bile taşımak zorunda değil; sürücüler kendi alkol metrelerini kendileri taşımak zorunda… Danimarka’da yolculuğa çıkmadan önce aracınızın rutin kontrollerinin yanında aracınızın altında çocuk olup olmadığını da kontrol etmek zorundasınız… Kıbrıs’ta aracınızı sürerken bir şeyler yiyip içmek kesinlikle yasak… İsviçre’de Pazar günleri araç yıkamak yasaklanmış… Almanya’da sebebi ne olursa olsun otobanda durmanız, aracınızın benzinin bitmesi ve aracınızın bozulması kesinlikle yasak… Zayıf görüş alanı ve gün ışığı saatlerinin kısıtlı olduğu İskandinavya’da aracınızın farlarının her zaman açık olması yasal bir zorunluluk… Ülkemizde yolun ortasında olan tramvay şeridi Norveç’te sağ kısımda bulunmakta…  İspanya’da eğer gözlük ya da lens kullanıyorsanız aracınızda mutlaka gözlük ya da lensinizin yedeğini bulundurmanız zorunlu… Finlandiya’da taksicilerin radyo açıp müzik dinlemesi ücretli; takside radyodan müzik dinleyen taksinin sahibi ya da şoförü devlete yıllık 85 Euro civarında bir para ödemek zorunda… Sırbistan’da araç kullananlar güvenlik amacıyla araçlarında 3 metrelik bir ip, parlak ceket, ilk yardım çantası ve reflektör bulundurmak mecburiyetinde… Filipinler’de araç plakalarının sonu 1 veya 2 rakamıyla bitenler Pazartesi, 3 veya 4 ile bitenler Salı, 5 veya 6 ile bitenler Çarşamba günü (hastalık gibi durum haricinde) trafiğe çıkamamaktalar… Güney Afrika Cumhuriyeti’nde hayvanların, hayvan sürülerinin ve çobanların trafikte geçiş üstünlüğü bulunmakta… Bulgaristan’da araçta üçgen, kırmızı reflektör, ışığı yansıtan fosforlu ya da parlak yelek ve ilk yardım çantası bulundurmak zorunlu… Tayland’da taşıt kullanırken üstsüz olmak yasak; mutlaka gömlek ya da tişört giymek mecburi… Singapur’da kullandığınız taşıtla yayanın 50 metre yakınına gitmeniz yasak… Trafik adâbı ve kuralları…

Trafik adâbına ve kurallarına uymanızı; trafik terörüne dur demenizi; trafikte güvenli, sağlıklı ve huzurlu seyrü seferler yapmanızı diliyorum… Selam, sevgi ve saygılarımla…

[1] http://trafik.gov.tr/        https://www.kgm.gov.tr/Sayfalar/KGM/SiteTr/Root/default.aspx

     https://www.kgm.gov.tr/Sayfalar/KGM/SiteTr/Trafik/TehlikeUyariIsaretleri.aspx https://tr.wikipedia.org/wiki/T%C3%BCrk_Trafik_Tarihi

[2] https://ehliyetsinavihazirlik.com/index.php/blog/73-trafik-adabi-ders-notlari.html

Zafer NEFER, 21.01.2022 19.55, Aydın

 

TRAFİK ADÂBI

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Giriş Yap

Giriş Yap

Dumlupınar Gazetesi ayrıcalıklarından yararlanmak için hemen giriş yapın veya hesap oluşturun, üstelik tamamen ücretsiz!

Bizi Takip Edin