Türkiye’de kayıt dışı istihdamla mücadele kapsamında denetimlerini sıkılaştıran Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), özellikle sigortasız çalışma konusunda dikkat çeken bir açıklama yaptı. SGK İstanbul İl Müdürlüğü tarafından yapılan uyarıda, “maaşım kesilmesin” düşüncesiyle sigortasız çalışan emekli, dul ve yetim aylığı sahiplerinin ciddi risk altında olduğu belirtildi.
Kurum tarafından yapılan açıklamada, kişinin kendi isteğiyle bile sigortasız çalışmasının hukuken mümkün olmadığı vurgulanırken, bu durumun tespit edilmesi halinde hem çalışan hem de işveren açısından ağır sonuçlar doğabileceği ifade edildi.
“Sigortasız çalışırım” düşüncesi ağır sonuç doğurabilir
SGK denetimlerinde özellikle emekli maaşı, dul ve yetim aylığı ya da sosyal yardım alan bazı kişilerin haklarını kaybetmemek için kayıt dışı çalışmaya yöneldiği belirlendi.
Ancak SGK’nın açıklaması net oldu:
Sigortasız çalıştığı tespit edilen kişilerin aylıkları kesilebilecek, sosyal yardımları iptal edilebilecek ve geçmiş ödemeler geri talep edilebilecek.
SGK tek tek sıraladı: İşte kaybedilen haklar
Kayıt dışı çalışmanın beraberinde getirdiği hak kayıpları da açıklandı. Buna göre sigortasız çalışan kişiler şu risklerle karşı karşıya kalabiliyor:
- Emeklilik günlerinin boşa gitmesi
- İşsizlik maaşı hakkının kaybedilmesi
- Malullük aylığından yararlanamama
- Ölüm aylığı güvencesinin ortadan kalkması
- Genel Sağlık Sigortası kapsamında sorun yaşanması
- Sağlık hizmetleri için cepten ödeme zorunluluğu
Özellikle uzun yıllar sigortasız çalışan kişilerin emeklilik sürecinde büyük mağduriyet yaşadığına dikkat çekiliyor.
Elden maaş alanlar için ihbar çağrısı yapıldı
SGK, maaşının bir kısmını bankadan kalanını elden alan ya da hiç sigortası yapılmadan çalışan vatandaşlara da çağrıda bulundu.
Kurum, hak kaybı yaşayan vatandaşların şu kanallar üzerinden şikayette bulunabileceğini duyurdu:
- ALO 170 hattı
- CİMER başvurusu
- SGK İl ve Merkez Müdürlükleri
Bu başvurular doğrultusunda denetim süreçlerinin hızlandırıldığı öğrenildi.
İşverenlere ağır ceza uyarısı
SGK İstanbul İl Müdürü Harun Serttaş imzalı açıklamada işverenlere de açık mesaj verildi. Açıklamada, çalışanların “sigortasız çalışayım” taleplerine taviz verilmemesi gerektiği belirtildi.
Çünkü denetimlerde kayıt dışı işçi çalıştırıldığı tespit edilen işletmeleri;
- Yüksek idari para cezaları
- Geriye dönük prim borçları
- Faiz ve gecikme cezaları
bekliyor.