Müstafi Tümamiral Prof. Dr. Cihat Yaycı, Kütahya’da turizm amacıyla restore edilerek ziyarete açılması planlanan Aya Haralambos Kilisesi’ne ilişkin açıklamalarda bulundu. Yapının geçmişte cami olarak kullanıldığını belirten Yaycı, restorasyon planına tepki göstererek alanın yeniden İstiklal Camisi olarak düzenlenmesi gerektiğini savundu.
Yaycı'dan, Kütahya'da Turizme Kazandırılacak Tarihi Kilise'nin Restorasyon Planına Tepki
Kütahya’nın ulusal ve uluslararası turizmde daha fazla tanınması ve yabancı turistlerin kente çekilmesi amacıyla, uzun süredir atıl durumda bulunan tarihi Aya Haralambos Kilisesi’nin restore edilerek açılmasının planlandığı belirtildi.
İstiklal Mahallesi’nde bulunan yapının restorasyonuna ilişkin gündeme gelen plan, Müstafi Tümamiral Prof. Dr. Cihat Yaycı’nın tepkisine neden oldu. Yaycı, yapının tarihî geçmişine ve geçmişte cami olarak kullanılmasına dikkat çekerek, restorasyonun bu yönüyle ele alınması gerektiğini ifade etti.
''Burası En Son Cami Olarak Kullanılmıştır''
Aya Haralambos Kilisesi’nin yapım tarihinin bazı kaynaklarda 1834, bazılarında ise 1880 olarak geçtiğini dile getiren Yaycı, yapının daha sonra cami olarak kullanıldığını belirtti. Yapıyı ziyaret eden akademisyenlerle görüştüğünü aktaran Yaycı, içeride mihrap ve minber bulunduğunun kendisine iletildiğini söyledi.
Bazı akademik kaynaklarda yapının “İstiklal Camisi” adıyla geçtiğini de ifade eden Yaycı, alanın daha sonra Kızılay’a devredildiğini kaydetti.
Yaycı, yapının yeniden kilise olarak düzenlenmesi yönündeki girişimlere karşı çıkarak, “Burası en son cami olarak kullanılmıştır. Yapılması gereken, İstiklal Camisi’ni yeniden ayağa kaldırmaktır.” ifadelerini kullandı.
''Dini ve Siyasi İzler Yeniden Canlandırılamaz''
Kütahya’nın Millî Mücadele dönemindeki tarihî önemine dikkat çeken Yaycı, kentin Yunan işgali sırasında yaşanan yıkım ve acılara tanıklık ettiğini belirtti. Yaycı açıklamasında ayrıca, ''Kütahya, Dumlupınar Zaferi’nin kazanıldığı; Yunan işgal ordusunun yakıp yıktığı, Türk milletinin büyük acılar yaşadığı yerdir. Fakat şimdi, Yunan işgalinin hedeflerine hizmet etmek amacıyla 19. yüzyılda yapılan bir kilise yeniden canlandırılmak isteniyor. İstiklal Mahallesi’ndeki Aya Haralambos Kilisesi’nin yapım tarihi bazı kaynaklarda 1834, bazı kaynaklarda ise 1880 olarak geçiyor. Yani yine 1830’dan sonra, dış baskıların arttığı dönemde yapılmış bir yapıdan söz ediyoruz. Bu yapı daha sonra cami olarak kullanılmıştır. Gidip gören hocalarla konuştum. İçerisinde mihrap ve minber bulunduğunu söylediler. Nitekim bazı akademik kaynaklarda da burası “İstiklal Camisi” olarak geçmektedir.
Daha sonra alan Kızılay’a devredilmiştir. Şimdi bazı aklı evveller çıkıyor ve “Burayı restore edeceğiz, burada büyük bir inanç turizmi başlatacağız.” diyor. Bak, bak, bak! Yapının en son cami olarak kullanılması onları hiç ilgilendirmiyor. “Biz bunu aslına döndüreceğiz.” diyorlar. Yunanistan’da kiliseye çevrilmiş eski bir cami için, “Burası eskiden camiydi, yeniden cami yapalım.” diyen bir Yunan yetkili düşünebiliyor musunuz? Böyle bir şey olabilir mi? Ama Türkiye’de oluyor! Üstelik gazetelerde, Fener Rum Kilisesine gidilerek, “Burayı alın, kiliseniz olarak restore edin.” denileceği yazılıyor. Bu yapı Fener Rum Kilisesinin malı mıdır? Bu toprak kimin toprağıdır? Kütahya’da bugün burayı ibadet yeri olarak kullanacak bir Rum cemaati var mıdır? İnanamıyorum! Burası en son cami olarak kullanılmıştır. Yapılması gereken, İstiklal Camisi’ni yeniden ayağa kaldırmaktır. “İnanç turizmi” denilerek 19. yüzyılda Megali İdea hedefleri doğrultusunda oluşturulan dini ve siyasi izler yeniden canlandırılamaz! Kütahya; Yunan zulmüne, Yunan mezalimine ve Yunan işgal ordusunun yakıp yıkmasına en yakından şahit olmuş vilayetlerimizden biridir. Dumlupınar Zaferi’nin kazanıldığı topraktır. Şimdi bu topraklarda, Fener Rum Kilisesine yeni bir alan mı açılmak isteniyor? Bu nedir? Bu nasıl bir tezattır?'' şeklinde konuştu.
