Son dönemde artan ölümlü iş kazaları Türkiye’nin en kritik gündemlerinden biri haline geldi. Uluslararası veriler, Türkiye’nin iş kazalarında Avrupa Birliği ülkeleri arasında birinci, dünya genelinde ise dördüncü sırada yer aldığını ortaya koyuyor.
Bu sıralama yalnızca bir veri değil; her gün yaşanan onlarca yaralanma ve ölüm anlamına geliyor.
Dumlupınar Gazetesi’ne konuşan Bülent Aydın’a göre tablo endişe verici:
“Her saat onlarca iş kazası yaşanıyor. Üstelik bunların büyük bölümü önlenebilir.”
Kazaların yüzde 80’i insan kaynaklı
Uzmanların yaptığı değerlendirmeler çarpıcı:
-
%80 davranışsal hatalar
-
%20 çalışma ortamı eksiklikleri
Yani kazaların büyük kısmı teknik değil, eğitim ve bilinç eksikliğinden kaynaklanıyor.
Koruyucu ekipman kullanılmaması, kurallara uyulmaması, acelecilik ve denetimsizlik kazaları adeta davet ediyor.
En riskli sektörler belli
Aydın’a göre Türkiye’de en fazla iş kazası:
-
İnşaat
-
Karayolu taşımacılığı
-
Maden sektörlerinde yaşanıyor
Özellikle yeraltı madenlerinde patlama, göçük ve karbon monoksit birikimi gibi hayati tehlikeler ciddi kayıplara yol açıyor.
Kütahya için risk daha büyük
Kütahya, çok sayıda maden işletmesine sahip bir şehir. Bu durum, iş sağlığı ve güvenliği konusunu kent için hayati hale getiriyor.
Büyük ve kurumsal firmalar son yıllarda önemli yatırımlar yapsa da küçük ve denetimi zor işletmelerde tablo farklı.
Aydın, özellikle bu noktaya dikkat çekiyor:
“Küçük işletmelerde iş sağlığı ve güvenliği uygulamaları yeterince yapılmıyor. Eğitimler eksik, ekipman kullanımı ihmal ediliyor. Kazalar daha çok bu alanlarda yaşanıyor.”
“Çalışanın sağlığı işverenin sorumluluğudur”
Aydın’a göre sorumluluk zinciri net:
Önce işveren → sonra denetim → ardından çalışan bilinci
“Çalışanların ruh ve beden sağlığını korumak işverenin temel görevidir. Doğru bir sistem kurulursa bu istatistikleri ciddi biçimde düşürmek mümkündür” dedi.
Sendika varsa denetim daha etkin
Sendikal örgütlenmenin iş kazalarını azaltmada önemli rol oynadığına dikkat çeken Aydın, sendika bulunan işyerlerinde:
-
düzenli denetim
-
hızlı çözüm
-
çalışan taleplerinin karşılanması
gibi avantajların sağlandığını vurguladı.
Kayıt dışı kazalar tabloyu daha da ağırlaştırıyor
Resmî istatistiklerin gerçeği tam yansıtmadığını belirten Aydın, SGK’ya bildirilmeyen kazaların da hesaba katılması gerektiğini söyledi:
“Küçük yaralanmadan ölüme kadar her olay iş kazasıdır. Bildirilmeyen kazalar dikkate alındığında durum çok daha vahim.”
