Müstafi Tümamiral Prof. Dr. Cihat Yaycı, Kütahya’daki Aya Haralambos Kilisesi’nin restorasyonu ve yeniden işlevlendirilmesi tartışmasını gündeme taşıdı. Haber365’te Seda Ateşoğlu’nun sunduğu Pusula programına katılan Yaycı, yapının geçmişte cami olarak kullanıldığını savunarak restorasyon sürecine ilişkin eleştirilerini dile getirdi. “Dumlupınar Zaferi’nin kazanıldığı Kütahya’da bu nasıl bir tezattır?” diye soran Yaycı, yapının yeniden kilise olarak kullanılmasına karşı çıktı.
CİHAT YAYCI’DAN KÜTAHYA’DAKİ KİLİSE RESTORASYONUNA TEPKİ
Haber365’in yayımladığı özel habere göre, Müstafi Tümamiral Prof. Dr. Cihat Yaycı, gazeteci Seda Ateşoğlu’nun sorularını yanıtladığı Pusula programında Türkiye’deki tarihî kiliselerin restorasyonu, geçmişte yıkılan yapıların yeniden inşası ve kültürel mirasın korunması konularını değerlendirdi.
Programda Kütahya’daki Aya Haralambos Kilisesi de gündeme geldi. Yaycı, 19. yüzyılda inşa edilen yapının tarihî geçmişine dikkat çekerek restorasyonun yalnızca bir mimari çalışma olarak değerlendirilmemesi gerektiğini savundu.
Kütahya’nın Millî Mücadele dönemindeki tarihî konumunu hatırlatan Yaycı, kentteki yapının geleceğine ilişkin tartışmaların tarihî hafıza ve geçmişteki kullanım biçimleri dikkate alınarak yürütülmesi gerektiğini ifade etti.
“İÇERİSİNDE MİHRAP VE MİNBER VAR”
Cihat Yaycı, Kütahya’daki yapının geçmişte cami olarak kullanıldığını belirterek binanın tarihî kimliğinin restorasyon sürecinde göz önünde bulundurulması gerektiğini söyledi.
Yaycı, açıklamasında yapının içerisinde mihrap ve minber bulunduğunu, bazı akademik kaynaklarda da İstiklal Camisi adıyla geçtiğini ifade etti.
Yapının yeniden kilise olarak kullanılmasına yönelik yaklaşımı eleştiren Yaycı, tarihî eserlerin geçmişte üstlendiği farklı işlevlerin de değerlendirilmesi gerektiğini savundu.
Yaycı, konuya ilişkin şu ifadeleri kullandı:
“Kütahya, Dumlupınar Zaferi’nin kazanıldığı, Yunan’ın yakıp yıktığı yer. Şimdi burada 1830’lardan sonra yapılan Aya Haralambos Kilisesi’ni yeniden canlandırmaya çalışıyorlar.”
“YUNANİSTAN’DA BÖYLE BİR ŞEY YAPILABİLİR Mİ?”
Programda Türkiye’deki restorasyon çalışmalarıyla Yunanistan’daki tarihî yapıların durumunu karşılaştıran Yaycı, karşılıklılık ilkesinin gözetilmesi gerektiğini savundu.
Yaycı, geçmişte cami olarak kullanılan bir yapının yeniden kilise olarak düzenlenmesine ilişkin tartışmayı gündeme getirerek Yunanistan’da kiliseye dönüştürülmüş eski bir caminin tekrar cami yapılmasının gündeme gelip gelmeyeceğini sorguladı.
Bu karşılaştırmayla restorasyon sürecine yönelik itirazını dile getiren Yaycı, Kütahya’nın Millî Mücadele tarihindeki yeri nedeniyle konunun ayrıca hassasiyet taşıdığını ifade etti.
KÜTAHYA’NIN TARİHİ VE KÜLTÜREL MİRASI YENİDEN GÜNDEMDE
Aya Haralambos Kilisesi’nin geleceği, Kütahya’da daha önce de gündeme gelmişti.
Kütahya Valisi Musa Işın, 2 Aralık 2025’te yaptığı açıklamada, İstiklal Mahallesi’ndeki yapının mülkiyetinin Kızılay’a ait olduğunu belirterek kurumla karşılıklı takas üzerinde çalıştıklarını söylemişti. Işın, mülkiyetin devredilmesinin ardından İstanbul’daki Ortodoks Rum Kilisesi ile görüşerek yapıyı yeniden kente kazandırmayı planladıklarını açıklamıştı.
Bu açıklamanın ardından tarihî yapının restorasyonu ve gelecekte hangi amaçla kullanılacağı konusu kamuoyunun gündeminde yer aldı.
Yaycı’nın son değerlendirmeleri de tartışmayı yeniden gündeme taşırken, konu tarihî eserlerin korunması, geçmişteki farklı kullanım dönemlerinin dikkate alınması ve restorasyon sonrasında yapının hangi amaçla kullanılacağı başlıkları etrafında şekilleniyor.
“BU NASIL BİR TEZATTIR?”
Kütahya’nın Dumlupınar Zaferi ile özdeşleşen tarihine dikkat çeken Cihat Yaycı, yapının yeniden kilise olarak kullanılmasına ilişkin yaklaşımını şu sözlerle dile getirdi:
“Kütahya, Yunan zulmüne, yakıp yıkmasına şahit olmuş ve Dumlupınar Zaferi’nin kazanıldığı vilayetimizdir. Bu nedir? Bu nasıl bir tezattır? Anlayabilmiş değilim!”
Yaycı’nın açıklamaları, Kütahya’daki Aya Haralambos Kilisesi’nin restorasyonu ve gelecekteki kullanımına ilişkin tartışmayı yeniden gündeme taşırken, yapının tarihî geçmişi ve yeniden işlevlendirilmesi konusu da kamuoyunda tartışılmaya devam ediyor.
